کراچي: د څلور کسانو مور ،سکينه خاتون، په يوه کوچني کلي کې د سيلابونو په اوبو کې د کور له لاسه ورکولو وروسته د بې وزلۍ څخه د خلاصون لپاره سفر وکړ،د کراچي شمال ته ۵۵۰ کلوميټره وړاندي،مګر داسې بريښي چې سيلاب به په روتلونکۍ کې د هغې سره تعقيب کړي

د ټوپکو بکسونو څخه جوړ شوۍ چټک  چرګ هغې د ميړه  او ماشومانو سره  چې د کراچې په شاو خواي کي  د نوي جوړ شوي سنده باد علاقه کي  شريکوي چې د لوۍ لارې  تر څنګ ،د هيواد  تر ټولو مصروف سړک چې بندرګاه ښار  د نور هيواد سره نښلوي

د سړک او غرونو سيمو تر منځ مينځل ،د لوۍ لارو  سره موازيد سيمه  د بنيادي اسانتياوو لکه  د څښاک اوبه،  مناسب روغتيا ساتنې او ښو ونځي څخه محروم دي. د غرونو اوسيدونکۍ،د ۲۰۱۰ کال  د اګست مياشتې راهسي په دۍ ساه کې ژوند کوې، د پوليسو او ځمکو غضب له ويجاړولو سره ګواښ دۍ

شپږ کاله د مخه طوفان  او ډير بارانونو د سيند درياب سوړ  کړ چې بانکونه يې سوځول او د وروستيو تاريخ ويجاړ سيلابو ته يې راوړل،د خاتون کلي مولا داد چانډيو چې د  سيند درياب کچه سيمه چې د ګهوټکي ولسوالي ،د سنده ولايت  په شمال کي دي

کچه د سيند درياب  او بندونو  تر منځ  دوړو غاړو ته علاقه ده چه معمولا وچه وي،مګر  د سيلابونو په موسم کي  د اوبو لاندۍ راځي.يوځل هلته د سيندونو ډهنډ وو،ځاې د سيمه ييزو نفوز لرونکو لويدارو ځنګلونو پريښود او د کرنې لپاره يې د ځمکې کرل پيل کړل.چرته چې ډيرۍ سبزيجات،غنم،مټر ليا نور څيزونه کرل کيږي.د جاګيردارانو د سکينه خاتون کورني په شان بزګران په کار لګولي وي او زياتره د بزګران  د کرهنيزو ځمکو سره نږدې ژوند وکړئ تر څو د پخلنځۍ په ساخو کې کار وکړۍ

“دا د شپې وخت و چې هغه  سيلاب راغلو،تقريبا  زموږ  ټول کلي ډوب شو.موږ بله لاره نه موندله ژر تر ژره د خپل توکو سره غاړي ته راغلو “ خاتون وائۍ” د يوي اونۍ په اوږددوکې،موږ د نوۍ ژوند کولو لپاره کراچۍ ته راغلو “

هره ورځ په ګڼ شمير خلک کراچي ته د اوسيدلو لپاره راځي.اکژيت د هغو خلکو دي چې د اقليم  بدلون څخه راځي.

د اقليم بدلون ماهر  او د چاپيريال ساتنې لپاره  د ټولنې) ايس سي او پي اي( اجرائيه رئيس)سي اياو( تنوير عارف حقيقت تعقبونکي ته وويل چې” د اقليم بدلون  د شدت تودوخې او د ګليشير  د وليکيدل،د ناسمې بارونونو شکل سره مل شوۍ.د تودوخې بدلونونه په واقعيت سره د ځايي،سيمه ايز او نړيوالو موسمې حالاتو باندې تاثير لري. کتلي شي په روان کال ورته بدلونونه وڅيړي کله چې موږ د اپريل په مياشت  په لومړيو کي د بارانونو څارنه کوو “

يا د تهر خلک  د اوږد  مهاله وچکالۍ او يا په بلوچستان کې د آواران زلزلې سره مخا مخ شوي.هغه کسان چې په ټيټ او سويلۍ پنجاب کې ژوند کوي د کرهنيزو سيمو د کمولو له امله د فکر سره مخ شوي،هر څوک کراچي ته را اوتل .

په پاکستان کې د تير و څو کلونو را هيسې  د حرارت درجه ډيره ده. د مئ مياشتې په ۲۸ نيټه تربت، دبلوچستان  ولايت يو ښار  چې د سنده نه ۸۰۰ کلوميټره نه زيات  لرۍ دۍ، د ايشيا تر ټولو لوړه درجه 53.5 درجو128.3) ايف( وه.

د خراب حالت  او د اوبو کموالۍ المل  موسمي نموني بدلي کړي دي.چي کرهنيز ي تباه کړي دي. په پاکستان کي په ملينو خلکو د معشيت  اساسۍ سرچينه دي.په دې حالت کې،د دې سيمو څخه خارجي عادي خبره ده

د کليوالي بيړۍ پهپاکستان کي  نوي نه ده.د لسيزو راهسي،په ټول هيواد کي خلک خپل اصلي کليان پريږدي  او نوي ځايونه لټوي..مګر اقليم سره سم  د اوبو  د کمولو او د هوا په  نمونو کې بدلونونه د پاکستان په  مختلفو  ماحولياتي سيمو کي د اصلي اوسيدونکو ژوند د بدبختۍ المل کړۍ

د کچا سيمو د خلکو لپاره، د سيند د حوزې خالي بڼه هر کال تقريبا سيلاب کوي، مګر د ويجاړونکي نه دې ،ځکه چې د ا د سيند د ننه عام عادي سيلاب دۍ

هغه کسان  چې د سيند  سيمو او بلوچستان  ولسوالۍ مکران  ساحل د سوهو په وچو سيمو کې وسيږي د وچکالۍ سره مخ شوي. کراچي د دوۍ وروستۍ  منزل دۍ

په يوه وروستي څيړنه کې، دا واليتي پيښو د مديريت واک)پي ډي ايم اے( سنده وموندل چې په تيرو څلورو لسيزو کې د درۍ مليونو شا وخوا اقليم کډوال په کراچي کي ميشته شوي

د پي ډي ايم اے  سنده رئيس  سيد سلمان شاه  حقيقت تعقبونکي ته وويل  چې” دوئي د پاکستان په هر غټ ښار کي  ميشت دي.کراچي،لاهور،فيصل آباد ملتان،حيدر آباد  او پيښور سيمو  څخه خلک  تر لاسا کوي  د اوبو د کموالې  او خراب  حالت چاپيريال  سره مخامخ  دي “

هغي حقيقت تعبونکي ته وويل چې” په پاکستان کې ډيري سيمې شتون لرېچې   د سخت هوا سره مخ دي لکه وچکالۍ او د اقليم بدلون سره  سم سيلابونه . موږ په دوۍ سيمه کۍ توپير نه دۍ راغلۍ “

ډير د اقليم کډوال  چې د کليوالي سيمو څخه راغلي دي  دومره مهارت نه لري چې په لوئي ښارونو کې د ندې ترلاسه کړۍ .

دوۍ عمومه د رکشه چلونکې،کارکوونکو ليا د ميوو پلورونکي په توګه کار کوي

د پاکستان هوا ييولوژۍ محکمه)پي ايم ډې( په راتلونکو  ورځو کې د سخت هوا پيښو تمه لري

د پاکستان موسمياتو محکمۍ)پي ايم ډي( رئيس ډاکټر غلام رسول  حقيقت تعقبونکي ته وويل  چې” د هر تير کال سره  د تودوخۍ درجه زياتيږي او هيواد تمه کيږۍ چې په راتلونکۍ ورځو کې د شان پيښۍ رامخته کيږي “

سره له دې،ماهرين فکر کوي چې د پاکستان حکومت د منلو  او کمولو په برخه کار نه کوي،ځکه د وضعيت  په راتلونکۍوخت  کې د مرګ ژوبلې سبب کيدۍ شي

ډاکټر قمر زمان چودهرۍ، د پۍ ايم  ډۍ پخوانۍ  مشر  چې هغوي د پاکستان لومړۍ ملۍ اقليم بدلون پاليسۍ ليکلي دي،وائي چي” د شمالۍ پاکستان  په ګلګت سيمه کي د برفانۍ جهيلونو باهر راتلل هلته   په  سيلابونو  او طوفانونو کي زياتوالي ،په سويلۍ پاکستان کې تودوخې او د اوبو سرچينئو کمول او سخت وچکالۍ د اقليم بدلون دي “

چودهري حقيقت تعقبونکي ته وويل چې” هيواد بايد د جګړو مخنيوي ته اړتياو لري “

“سيلابونه د دې سخت موسم د پيښو بدترين دي او موږ په راتلونکي کې د سيلاب ځپلو سيمو د خوندي کولو لپاره د تطبيق اقدامات ته اړتيا لري “

د سيند باد  کلۍ اوسيدونکۍ حاجي محمد عثمان  وائي چې” د موږ مرضۍ نه د چې دلته راشي،مګر  موږ د کرچي ته  د راتلو  بله لاره نه لرله.موږ اوس هم غواړو  چې خپلۍ علاقې ته بيرته لاړ شو خو دولت  ته اړتيا لري چې په  دي کار وکړي “

Leave a Reply